ئەندىشە قىلغىنىمىز يۈز بېرىۋاتىدۇ، خىتايدىن ۋۇخەن ۋىرۇس تارقىلىپ دۇنيا جىددىي ھالەتكە ئۆتكەندە، بىز شەرقىي تۈركىستاندىكى لاگېردا يېتىۋاتقان 3 مىليوندىن ئارتۇق ئىنساننىڭ بىخەتەرلىكىدىن , بىر مىليونغا يېقىن ھېچقانداق گۇناھسىز تۈرمىگە ئاپىرىۋېتىلگەن مەھبۇسلار, شۇنداقلا خىتاي ئۆلكىلىرىگە يۆتكەپ كەتكەن نەچچە يۈز مىڭ ياشلىرىمىزدىنمۇ ئەندىشە قىلغان ئىدۇق . شۇنداقلا شىنجاڭ سىنىپى دەپ ئاتا ئانىسىدىن ئايرىۋېتىلىپ 10 ياشتىن 18 ياشقىچە بولغان ياش ئۇيغۇر پەرزەنتلەر بىزنى ئۇيغۇرلارنىڭ كەلگۈسى مەۋجۇدىيتى نوقتىسىدىن ئەندىشىگە سالغان ئىدى. بۈگۈنكى كۈندە ۋۇخەن ۋىرۇسى تارقىلىپ ئەزەلدىن تاقابىل تۇرۇش ئىقتىدارى تۆۋەن ھالەتتىكى خەلقىمىزنى خەتەر ئىچىدە قالدۇردى.
يېقىنقى يىللاردىن بۇيان مىليونلىغان كىشىلەرنىڭ لاگېرغا قامىلىشى، لاگېر سىرتىدىكى كىشىلەرنىڭمۇ يۈرۈش تۇرۇشىغا، ئالاقە ۋە تىجارەت پائالىيىتىگە بولغان چەكلىمە تۈپەيلى شەرقىيتۈركىستاندا ئاچارچىلىق، نامراتلىق ۋە كېسەللىك ئەھۋالى ئېغىرلىشىپ كەتكەن ئىدى ۋۇخەن ۋىرۇسى تكەڭ تارقالغان دەسلەپتىكى كۈنلەردە شەرقىي تۈركىستانغا 13 مىڭدىن ئارتۇق ۋۇخەن ئاھالىسىنى قېچىپ بارغان ۋە ئۇلار ئاتۇشقا ئاپىرىپ شۇ يەرگە يەرلەشتۈرگەن. شۇنىڭدىن باشلاپ ۋىرۇس ئەھۋالى شەرقىي تۈركىستاندا كەڭ تارقىلىشقا باشلىدى.
ئەندىشە قىلغانلىرىمىز ھازىر يۈز بېرىشكە باشلىدى. بولۇپمۇ ۋىرۇسنىڭ تارقىلىپ كېتىشنىڭ ئالدىنى ئالىمىز دەپ ئاتالمىش جەنۇبى شىنجاڭ ۋە شىمالى شىنجاڭدىكى يېزا شەھەرلەردە بارلىق ئۇيغۇرلار ئۆيلىرىگە قامال قىلىندى. كېسەل دەپ گۇمان قىلىنغان كىشىلەر بار يەرگە بارغان كىىشىلەر مەيىل يۇقۇملانغان بولسۇن بولمىسۇن ھەممىسى بىر بىناغا ياكى بىر يەرگە سولاندى. ئۇلار ۋىرۇستىن قوغدىنىش پۇرسىتى يوق، داۋالىنىش ئەسلىھەلىرى بېرىلمىگەن شارائىتتا تۇرماقتا. ئەھۋال ئېغىرلاشقاندا شەرقىي تۈركىستاندا ئۇيغۇرلار قوغدىلىشقا ئېرىشەلمەيدۇ. چۈنكى ئۇيغۇرلارنىڭ ئىقتىسادى ئەھۋالى يامانلىشىشقا ئەگىشىپ ئۇيغۇرلار تېخىمۇ ئاچارچىلىق تەھدىدىگە دۇچ كېلىدۇ. ئۇنىڭ ئۈستىگە خىتايلارنىڭ ئېغىر خىتاي مىللەتچىلىكى تۈپەيلى ئۇيغۇرلار خىتايلار تەرىپىدىن كەمسىتىلىش، ياشاش، تىجارەت ۋە خىزمەتتە تېخىمۇ چەتكە قېقىلىشى مۇمكىن. بىز ئاڭلىغان ئۇچۇرلاردا بەزى لاگېرلاردا تاماق تەمىنلەش توختىتىلغان. تۈنۈگۈنكى خىتاينىڭ شىنخۇا خەۋرىگە قارىغاندا 170 تىن ئارتۇق ئۇيغۇرلار ۋۇخەنگە ئىشلەشكە ئەۋەتىلگەن. ئىشلەپچىقىرىش ئاساسەن توختىتىلغان بۇنداق بىر ۋاقىتتا بۇ ئۇيغۇرلارنىڭ ۋۇخەنگە ئىشلەمچىلىككە ئەۋەتىلىشى ئېغىر ئەندىشە ۋە گۇمان قوزغايدۇ. يېقىنى كۈنلەردە ئىجتىمائى تاراتقۇلاردا چىقىۋاتقان ئۇيغۇرلارنىڭ ئەھۋالى ھەققىدىكى ۋىدىئولاردىن ئۇيغۇرلار ئارىسىدا ئاچارچىلىقنىڭ باشلانغانلىقىنى كۆرۈۋالغىلى بولىدۇ. ئەندىشىمىز راستقا ئايلىنىۋاتىدۇ.
شۇڭا دۇنيانىڭ ئامېرىكا تاشقى ئىشلار مىنىستىرلىقىنىڭ، ئاقساراينىڭ ، كىشىلىك ھوقۇق تەشكىلاتلىرى، قىزىل كىرسىت جەمئىيىتى، بىرلەشكەن دۆلەتلەر تەشكىلاتى دېگەندەك ئورۇنلارنىڭ بۇ ۋۇخەن ۋىرۇسى تەھدىتى، ھەم ئاچلىقتىن قىرىلىپ كېتىش خەۋپى ئاستىدا تۇرۇۋاتقان خەلقىمىزگە ياردەم قىلىشقا چاقىرىمىز. بىز ئۆزىمىزنىڭ خەلقىمىزگە پۈتۈن دۇنيادىكى ئۇيغۇرلار پۇل ۋە ئاشلىق تەمىناتىنى يىغىپ تەييارلىق قىلىمىز. دۇنيا قىزىل كىرسىت جەمئىيىتى ۋە كىشىلىك ھوقۇق تەشكىلاتلىرى ۋەكىل ئۆمىكى ئەۋەتىپ شەرقىي تۈركىستاننىڭ يېزا قىشلاقلىرىغىچە بېرىپ نازارەت ۋە تەكشۈرۈش ئېلىپ بېرىشقا چاقىرىمىز.
بىز ۋەتىنىمىزدىكى ئۇيغۇر، قازاق، قىرغىز ، ئۆزبېك قاتارلىق ئاجىز ۋە تەقىب ئاستىدا قالغان خەلققە ماددىي ياردەم تەييارلىساق، يۇقىرىقى تەشكىلاتلارنىڭ ۋە ئورۇنلارنىڭ خەلقىمىزگە يەتكۈزۈپ بېرىشىگە كاپالەتلىك قىلىشقا چاقىرىمىز. شۇنداقلا خىتاي ھۆكۈمىتى بىلەن سۆزلىشىپ، كىشىلەرنىڭ قىرىلىپ كەتمەسلىكى مەسىلىسىنى تەكشۈرۈشكە چاقىرىمىز.