Dach budynku stanowi nie tylko kluczowy temat jego form, lecz także znacząco wchodzą na styl również trwałość całego obiektu. Utworzenie stabilnego wsparcia dla pokrycia dachowego musi przyjmować jego jakość oraz obowiązek, wymagania ciepłochronne, a także gust oraz rozmieszczenie elementów przechodzących przez jego wielkość - kominów czy okien połaciowych.
Konstrukcje dachowe
Domy jednorodzinne najczęściej przykrywają dachy spadziste, oparte na drewnianej konstrukcji zwanej więźbą dachową. Oczywiście każdy projekt architektoniczno-budowlany zawiera dokładny opis konstrukcji dachowej, a ewentualne jej zmiany dotyczące, np. innego rozstawienia czy przekroju elementów konstrukcyjnych powinny być skonsultowane z projektantem.
Rodzaj układu konstrukcyjnego więźby (ustroju dachowego) zależy od wielkości i wyglądu dachu dodatkowo w działalności wykorzystywane są głownie dwa podstawowe ustroje: krokwiowo-jętkowy oraz płatwiowo-kleszczowy, które chodzą do tzw. konstrukcji ciesielskich realizowanych w małym zakresie.
Więźba krokwiowo-jętkowa stosowana jest przy rozpiętościach małych rozpiętościach oraz charakteryzuje się brakiem podpór pośrednich - cała konstrukcja spoczywa na belkach - murłatach osadzonych na wierzchu ścian zewnętrznych domu. Ustrój taki kupi na dowolne zagospodarowanie przestrzeni pod dachem, a jętka spinająca krokwie może pełnić jednocześnie funkcję konstrukcji nośnej dla sufitu najwyższej kondygnacji.
Konstrukcja płatwiowo-kleszczowa pozwoli na przykrycie budynku o wyższej miar, ale wymaga ustawienia dodatkowych pomocy w strony słupów lub ścianek. Na nich odpoczywają bowiem tzw. płatwie, czyli belki będące dodatkowe umocnienie dla krokwi. Te kolejne podpory ograniczają swobodę rozplanowania mieszkań oraz chcą zagwarantowania dostatecznej wytrzymałości stropu w zajęciu ich miejsca.
Często oba podstawowe ustroje konstrukcji dachowej mogą istnieć na indywidualnym budynku, pokrywają drugie jego właściwości. Niekiedy zamiast tradycyjnej więźby ciesielskiej montowane są tzw. konstrukcje inżynierskie w istot gotowych dźwigarów prefabrykowanych kładących się z prostych bądź ogromnych elementów nośnych.
Rozwiązania takie rzuca się szczególnie w blokach z nieużytkowym poddaszem, gdyż prefabrykowane elementy o konstrukcji kratowej stanowią wysoką wysokość, co znacząco ogranicza przestrzeń użytkową pomieszczeń.
Materiał na więźbę dachową
Większość konstrukcji dachowych wykonywana jest z tarcicy iglastej - sosny, świerku rzadziej modrzewia w sytuacje desek, łat, bali, krawędziaków czy belek. Drewno nie jest materiałem czystym również często jest wady znacząco przychodzące na jego moc Zatem do użyć konstrukcyjnych musi płacić klasie wytrzymałościowej opisanej w modelu.
Obecnie drewno lite do spełnienia konstrukcyjnego winno stanowić prezentowane znakiem CE i odpowiadać jednej z klas jakości wg nowych oznaczeń - najczęściej C24, C27 lub C30. Tarcica powinna być wysuszona (wilgotność poniżej 20%) oraz zaimpregnowana, najlepiej metodą ciśnieniową.
Brane w tartaku krokwie i belki powinny stanowić trochę większe niż wynika to z zestawienia, co pozwala na dostosowanie ich do konkretnych wymiarów. Więźbę dachową można także zamówić w profesjonalnej firmie, która po zmierzeniu budynku wykona w gotowe, przycięte na kształt i ostrugane elementy. Rozwiązanie takie przyspiesza montaż dachu, a przygotowane fabrycznie elementy zapewniają precyzja działania oraz dużą trwałość konstrukcji.
Montaż więźby dachowej
Montażem więźby zajmują się z normy wyspecjalizowane ekipy, gdyż przy bardziej delikatnych konstrukcja niezbędne jest wolne doświadczenie. Dobrze dobrany zespół potrzebuje 3-4 dni na zmontowanie przeciętnej budowy i złożenie folii dachowej. Przygotowanie elementów wytwarza się na stanie ziemi, wykorzystując zbity z desek szablon, co umożliwia wykonanie powtarzalnych wiązarów.
W odległych częściach Nasz używane są regionalne sposoby wykonywania złączy ciesielskich, jednak coraz częściej używa się stalowe łączniki ułatwiające wykonanie połączeń i dostosowujące ich formę.
Praktycznie nie komponuje się już - ze względu na ogromną pracochłonność - klasycznych połączeń na „jaskółczy ogon” czy zwidlenie. Jednak często stosowane łączniki nie są elementu całkowicie przenoszącego obciążenia a wyłącznie stabilizują złącze, i siły kierowane są przez swoi styk drewnianych elementów.
Częste błędy przy montażu więźby dachowej
Samym z najczęściej popełnianych błędów jest montowanie deskowania, płyt OSB bezpośrednio do krokwi (niekiedy również bezpośrednio na folię paroprzepuszczalną), jeśli czuje się późniejsze ocieplenie dachu.
Poszycie takie przykrywane najczęściej papą, na którym później będzie przechowywane zewnętrzne pokrycie dachowe (blachodachówka, dachówka czy gonty) uniemożliwia odparowanie wilgoci z powierzchnie termoizolacyjnej, co w skutku spowoduje gnicie elementów dachowych.
Przy wykonywaniu takiego poszycia zawsze powinno żyć ono odsunięte od krokwi za pomocą kontrłat mocujących FWK, oraz w kalenicy należy utworzyć szczelinę wentylacyjną w deskowaniu.
Złącza drewnianych elementów konstrukcji dachowej powinny sięgać do siebie na pełnej powierzchni styku. Za niska powierzchnia może wywołać do rozszczepienia się samego z wyjątków wzdłuż włókien drewna lub zmiany więźby pod obciążeniem.
W wypadku złego dopasowania złącza należy wstawić klinową podkładkę wyrównującą powierzchnię przylegania. Zastosowanie jedynie dodatkowych złączek ciesielskich nie zagwarantuje poprawy wytrzymałości połączenia, gdyż siły przenoszone przez gwoździe potrafią nie wystarczyć do ustabilizowania takiego złącza.
Kominy oraz kanały wentylacyjne stawiamy przed wykonaniem więźby dachowej przynajmniej do wysokości połaci. Unikniemy w niniejszy możliwość problemów, gdy później stawiany komin „trafia” w ramę dachową również niezbędna będzie jej przeróbka.
Elementów konstrukcji dachowej nie wolno opierać na kominie ze powodów ochrony przeciwpożarowej oraz stabilności więźby. Przepisy wymagają odsunięcie odkrytych łatwopalnych elementów konstrukcyjnych (drewna) od kanału dymowego lub spalinowego na odległość co kilka 30 cm.
Odstęp ten ważna zmniejszyć do 15 cm, jeśli drewno zostanie osłonięte tynkiem na siatce lub płytami gipsowo-kartonowymi grubości 2,5 cm. W przypadku kominów prefabrykowanych z izolacją termiczną odstęp od palnych elementów określa dokumentacja techniczna wyrobu.
W pomieszczeniach, gdzie będą realizowane okna dachowe krokwie powinny stanowić rozstawione odpowiednio do szerokości planowanych okien. W sukcesu wielkich różnic wymiarowych w obecnych miejscach wykonujemy tzw. wymiany lub wstawiamy dodatkowe poprzeczki.
Jeśli konstrukcja dachowa buduje się na słupach leżących na stropie, zatem w pomieszczeniach ich miejsca podłoże musi liczyć dość mocne. A nie ważna ich dowolnie przestawiać, a https://drewzim.pl/co-to-jest-pellet/ w razie zmiany przydatne będzie sprawdzenie przez konstruktora wytrzymałości stropu oraz ewentualne zaprojektowanie niezbędnego wzmocnienia. Również wyeliminowanie słupa wymaga pomocy z konstruktorem, który sprawdzi czy podpierana płatew może żyć zastąpiona, np. przez belkę stalową o wyższej odporności.
Podczas mocowania murłaty do wieńca należy tak rozmieścić kotwy, by nie kolidowały one z biegiem krokwi. Jeśli krokiew trafi w mieszkanie zamocowania trudno będzie zrobić prawidłowe połączenie.
Więźby dachowej bez docelowego pokrycia lub ołacenia nie można pozostawić na dłuższy czas, gdyż grozi zatem jej uszkodzeniem w wypadku wystąpienia silnego wiatru. Minimalnym zabezpieczeniem będzie przybicie tzw. wiatrownic - skośnie ustawionych desek łączących wszystkie krokwie.
Jeśli planujemy się na zachowanie odkrytych okapów dachu (bez podbitki) przed montażem więźby widoczne końce krokwi i odeskowanie oraz wystające odcinki murłat powinniśmy ostrugać oraz pokryć, np. lakierobejcą. Ich piękne wykończenie po zmontowaniu więźby będzie niesamowicie wymagające.